Tworzyli obrazy przepełnione romantyczną nastrojowością i subtelnym symbolizmem. Inspirowali się średniowiecznymi legendami, dramatami Szekspira oraz poezją romantyków. Ich twórczość, choć wydaje się chłodna i stonowana, tak naprawdę skrywa wiele silnych emocji, schowanych pod powłoką doskonałego warsztatu. Kim byli członkowie tajnego stowarzyszenia PRB?

W 1848 roku grupa studentów londyńskiej The Royal Academy Art założyła tajne stowarzyszenie Bractwo Prerafaelitów, czyli The Pre-Raphaelite Brotherhood. Swoje obrazy sygnowali pierwszymi literami nazwy bractwa: P.R.B. Założycielami grupy artystycznej byli John Everett Millais, William Hunt i Dante Gabriel Rossetti. Działalność prerafaelitów budziła pewne kontrowersje. Głównie dlatego, iż w wiktoriańskiej Anglii przeciwstawiali się zasadom malarstwa akademickiego, mieli własny program, który skrupulatnie realizowali. Jak dużą rolę odegrali w tamtych czasach świadczy fakt, że wielki krytyk i historyk sztuki John Ruskin dwukrotnie bronił ich na łamach „Timesa”.

O wolność sztuki

Skąd wzięła się nazwa bractwa? Nawiązuje ona do epoki quattrocenta i malarstwa powstającego przed Rafaelem. Prerafaelici postulowali powrót do sztuki wolnej od konwencji, pozbawionej harmonijnej kompozycji i intelektualnej ekspresji, charakterystycznych cech malarstwa Santiego. Wyżej stawiali wczesnorenesansowe dzieła pędzla Giotto lub Fra Angelico i to właśnie włoskie malarstwo sprzed XVI wieku uznawali za najbardziej wartościowe. Artyści związani z Bractwem starali się na nowo ukazać moralność i prawdziwość sztuki, która zawierała by ponadczasowe przesłanie. Twórczość prerafaelitów wyróżnia się romantyczną nastrojowością i tajemniczością, czerpie inspiracje z angielskiego nurtu naiwnego i uczuciowego sentymentalizmu, a także zapowiada nadejście modernistycznego symbolizmu. Działalność Bractwa przypadająca na drugą połowę XIX wieku jest jakby skumulowanym wyrazem dążeń całego stulecia. W ich dziełach wyraźnie widać także silny realizm, przejawiający się w dbałości o każdy detal: rysy twarzy, układ szat etc. Prerafaelici byli także pierwszą grupą artystów, którzy jeszcze przed impresjonistami wyruszyli w plener, by malować krajobrazy – nie wyidealizowane, ale takie, ja przedstawiały się w naturze.

Ukryte symbole w świecie wyobraźni

Prerafaelici czerpali tematy i motywy do swoich obrazów z Biblii, ze średniowiecznych legend (chętnie podejmowali opowieść o Królu Arturze i rycerzach okrągłego stołu), inspirowali się poezją Petrarki, Dantego czy dramatami Szekspira. W ten sposób podzielali fascynację romantyków do dawnej literatury, legend, baśni i wątków fantastycznych. Ich zamiłowanie do tworzenia obrazów ze świata wyobraźni była poniekąd także odpowiedzią na przytłaczającą rewolucję przemysłową i industrializacje prawdziwego świata. W takim tonie utrzymane są obrazy Johna Everetta Millaisa (Ofelia z 1851 r.) czy Dantego Gabriela Rossettiego (Beata Beatrix, olejny obraz ukończony w 1870 r.).

Twórczość Prerafaelitów jest w Polsce stosunkowo mało znana. Może ze względu na przyćmiewające ich dokonania malarstwo angielskich romantyków z Williamem Turnerem na czele, czy późniejsze występy realistów i dalej modernistów, impresjonistów etc. Niemniej jednak są takie dzieła, które świadczą o ogromnej sile twórczości artystów z P.R.B. Dobrym przykładem jest jeden z pierwszych obrazów powstałych w Bractwie, czyli Isabella pędzla Millaisa z 1848 r. Malarz inspirował się poematem romantyka Johna Keatsa. Dzieło pełne jest emocjonalnego napięcia i dyskretnych symboli, które zapowiadają tragiczny finał miłosnej historii Izabelli i Lorenza.

John_Everett_Millais_-_Isabella

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *